Terapia poznawczo-behawioralna bezsenności (CBT-I) jest rekomendowana jako leczenie pierwszego wyboru w przewlekłej bezsenności u dorosłych. W praktyce bywa jednak redukowana do zaleceń higienicznych lub sztywnego, uproszczonego 6-sesyjnego protokołu.

Książka Rachel Manber i Colleen E. Carney Plany terapii i interwencje CBT w przypadku bezsenności. Podejście oparte na konceptualizacji przypadku (Edra Urban & Partner, 2026; seria pod red. R.L. Leahy’ego) przywraca właściwe proporcje, pokazując CBT-I jako interwencję opartą na funkcjonalnym rozumieniu mechanizmów podtrzymujących problem.

Największym atutem publikacji jest konsekwentne podejście oparte na konceptualizacji przypadku. Autorki proponują ramę decyzyjną obejmującą dobór, intensywność i sekwencjonowanie komponentów (kontrola bodźców, ograniczenie snu, praca z pobudzeniem, interwencje poznawcze) w zależności od profilu pacjenta i współwystępujących zaburzeń. Formularz konceptualizacji i planu leczenia integruje dane z wywiadu, dzienników snu oraz kwestionariuszy w spójny model kliniczny.

Struktura książki odzwierciedla realny proces pracy klinicznej – od rozumienia mechanizmów bezsenności, przez ocenę, po wdrożenie interwencji.

Szczególnie wartościowe jest omówienie modyfikacji CBT-I przy współwystępujących zaburzeniach (depresja, ChAD, PTSD, ból przewlekły) oraz integracji z farmakoterapią. Bogaty zestaw formularzy i materiałów psychoedukacyjnych umożliwia bezpośrednie wdrożenie modelu w praktyce klinicznej, a rozbudowane studia przypadków nadają publikacji wyraźnie szkoleniowy i superwizyjny charakter.

Książka jest dojrzałym, klinicznie użytecznym manualem CBT-I, łączącym rygor empiryczny z elastycznością konceptualizacyjną.